Day la dau de

Trung thành với lý tưởng, đối diện với hiện thực
Chương 1. Học tập - Mọi con đường đều dẫn tới Roma
Lên núi tri thức cũng có thể “đi tắt đón đầu”
Mỗi siêu nhân đều là “ốc sên”
Vắt nước từ tấm bọt biển thời gian
Định sẵn mục tiêu – Nhẹ nhàng dẫn đầu trên đường chạy marathon
của cuộc đời
Trở thành Tiểu Cường – Người bạn không bao giờ bị thất bại quật
ngã
Học lệch ư? Đừng từ bỏ nhé!
Yêu người, yêu cả sách mang theo
Phân khối tự nhiên và xã hội – không có tốt hơn, chỉ có thích hợp
Tự chủ tuyển sinh, là “mất” hay là “được”
Học đại học trong nước hay là ra nước ngoài?
Đăng ký nguyện vọng đại học, hãy lắng nghe tiếng nói từ trái tim
Chương 2. Giao tiếp xã hội - Dùng trái tim dệt yêu thương
Thực ra, các thầy cô chẳng hề đáng sợ chút nào!
Ai cũng có thể được “vạn người mê”
Yêu sớm – Món quà lưu niệm của tuổi thanh xuân
Cha mẹ cũng có thể trở thành “quân sư tình yêu” đáng tin cậy
Thất tình cũng có thể rất đẹp
Sống cùng cha mẹ: giao tiếp là vàng, thấu hiểu là ngọc!
Thoát khỏi sự cằn nhằn – hãy dùng hành động để chứng minh sự
trưởng thành
Muốn báo hiếu, hãy tranh thủ khi cha mẹ vẫn còn
Cáo biệt ỷ lại, hướng đến tự lập

Chương 3. Cuộc sống - Trưởng thành bằng trải nghiệm mới
thực sự thú vị
Nỗ lực phấn đấu mới có thể giành chiến thắng
Tìm thấy dải ruy băng xanh của chính mình
Quan tâm đến người khác = thành công cho chính mình
Tự mình “động thủ” thích hơn nhiều!
Cuộc sống vui vẻ khi có thú cưng
Đi trên đường cũng nên ngắm cảnh
Ý nghĩa của du lịch
Càng vận động, càng khỏe mạnh, càng vui vẻ!
Cẩm nang khỏe mạnh dành tặng bạn!
Tiết kiệm là quốc sách!
Đua đòi chẳng có ý nghĩa gì cả
Chương 4. Tương lai - Bước chân theo đuổi mơ ước không
ngừng nghỉ
Học tập thời đại học sẽ ra sao?
Cuộc sống thời đại học sẽ ra sao?
Quan tâm và gánh vác trách nhiệm xã hội
Trung thành với lý tưởng, đối diện với hiện thực

Trung thành với lý tưởng, đối diện
với hiện thực
hó khăn lắm mới sống sót qua cơn sóng thần cuồng bạo như
muốn nhấn chìm tất cả mang tên “deadline” của đợt thi giữa kỳ.
Tranh thủ khi bóng đêm u ám của đợt thi cuối kỳ vẫn chưa hoàn
toàn bao phủ lấy tâm trí, tôi nghĩ mình cần phải nghỉ xả hơi đôi
chút, thế là vội vội vàng vàng rủ mấy cô bạn thân đến phố ẩm
thực để ăn uống, chơi bời một trận.

K

Bước ra khỏi nhà hàng sau khi đã cơm no rượu say, khung cảnh
trước mắt bỗng thấp thoáng vài dáng áo đỏ lướt qua, nom trông thật
quen mắt. Nhíu mày nhìn kỹ, thì ra là mấy cô bé cậu bé học dưới khóa
tôi ở ngôi trường cũ 101 cách đó không xa đến đây để ăn cơm. Quần áo
mà các em đang vận trên người chính là bộ đồng phục sọc trắng đỏ
“thần thánh” mà hai năm trước khi tốt nghiệp, tôi đã từng gửi gắm bao
ưu tư khắc khoải và những niềm vui trong sáng thuở học trò.
Mấy đứa con trai cõng trên lưng những chiếc cặp xách xệ xuống tận
mông, khoác hờ trên mình bộ đồng phục mà hễ vừa bước ra khỏi cổng
trường là y như rằng lại vội vội vàng vàng cởi phắt ra, để lộ chiếc áo Tshirt sặc sỡ bên trong, cùng nhau quàng vai bá cổ, cười nói ầm ĩ; chỏm
tóc đuôi ngựa lắc lư trên lưng áo, mấy em gái đang xì xầm to nhỏ về
chiếc cặp tóc mình mới mua và anh chàng đẹp trai cùng khóa vừa
chuyển từ nơi khác tới, trông có vẻ vô cùng hào hứng.
Tôi thẫn thờ đứng đó, nhìn các em đi ngang qua rồi dần khuất phía
xa xa. Trông thấy chúng, tôi như đang nhìn thấy chính mình của hai
năm trước, bỗng có cảm giác được quay trở về với những năm tháng mài
đũng quần trên ghế nhà trường. Trong lòng dâng trào một xúc cảm khó
tả, rất thân thiết, rất ấm áp, thậm chí là rất ngưỡng mộ. Trước nay, tôi
chưa từng tự phụ rằng mình là “bề trên”, nhưng khi nhìn thấy chúng
mới càng ngộ ra một điều – quãng thời gian trung học mà tôi từng bước
qua chính là bóng hình đẹp nhất của tuổi thanh xuân.
Hẳn ai đó sẽ nói rằng: “Những tháng ngày đen tối hết thi cấp ba lại
vắt chân lên cổ chuẩn bị thi đại học đấy, đẹp ở chỗ nào cơ chứ?”
Quả vậy, mỗi ngày cứ hơn 6 giờ sáng là phải dậy, qua 12 giờ là phải
ngủ. Sáng buồn ngủ đến nỗi ngồi toilet mà còn ngủ gà ngủ gật, lúc đánh

răng thì mí mắt như bị dính keo 502, chẳng thể mở nổi ra. Có một dạo,
tôi cảm thấy lồng ngực bí bách khó chịu, cứ tưởng mình mắc bệnh tim,
còn hoang tưởng rằng sẽ đẹp mặt biết mấy nếu một ngày chạy thể dục
bỗng lăn quay ra ngất lịm trên sân tập. Thế là hớt hải bảo mẹ đưa đi
khám và chụp điện tâm đồ, bác sỹ nói chỉ là do mệt mỏi thôi, nghỉ ngơi
một chút là được. Đúng thế thật, vừa vào kỳ nghỉ là bệnh liền tự khỏi!
Haiz… những tháng ngày đó thực sự là không dễ chịu chút nào.
Đúng vậy, ngày nào cũng học từ sáng đến tối, rồi cuối cùng ngay cả
đề mới cũng không còn nữa, suốt ngày quanh quẩn ôn đi ôn lại từng đó
môn của kỳ thi đại học, nhìn thấy thời khóa biểu là bất giác dâng trào
cảm giác buồn nôn. Thầy cô nào cũng năm lần bảy lượt nhấn mạnh rằng
môn của mình quan trọng đến mức nào, vừa kể lể bài tập giao của mình
tinh túy, tinh hoa, tinh luyện ra sao, vừa vung tay phát đống bài thi
ngút ngàn như tuyết rơi. Không, không phải là tuyết rơi, mà là tuyết lở
mới đúng! Trong giờ xin ra ngoài đi toilet một cái trở về bàn học liền
tức khắc bị đống bài thi vùi xác chôn thây, tin tôi đi, đây thực sự không
phải là truyền thuyết.
Đúng vậy, lỡ “cảm nắng” một bạn nào đó ở trong lớp, nhìn thấy cậu
ấy là cảm thấy cuộc sống như tràn đầy màu sắc. Kết quả là thầy cô đe
dọa, phụ huynh ngăn cấm, cùng với lời phán bất di bất dịch: “Mới tý
tuổi đầu, yêu đương cái gì?”, kết hợp với đủ các biện pháp trừng phạt
nghiêm khắc, cuối cùng mầm tình vừa mới chớm nở lại bị phũ phàng
dúi thẳng về với lòng đất.
Đúng vậy, “nhiệm vụ chính của học sinh là học tập, học tập và học
tập, không được mảy may lơ là hay phân tâm!”, không được ra ngoài
chơi, không được yêu đương, không được bla, bla… Ngoài học ra thì
chẳng được làm gì cả, ngay cả mớ sách thư giãn, do bị coi là “chẳng giúp
ích gì cho việc ôn luyện” cũng bị liệt vào danh sách đen.
Những tháng ngày như thế, “đẹp” cái nỗi gì cơ chứ?
Mỗi lần nghe đám hậu bối tuôn một tràng oán thán khổ não như vậy,
tôi luôn kịp thời cảm khái, ra vẻ một kẻ đã từng trải. Khi đó không hề
cảm thấy vậy, nhưng bây giờ hồi tưởng lại cảm giác cũng hoàn toàn khác
biệt: Những ngày tháng cả lớp chui trong một cái phòng học, cùng nỗ
lực vì một mục tiêu, cùng chiến đấu vì một ước mơ, điều đó thật đẹp đẽ
biết bao! Cái cuộc sống đơn giản kiểu như “chỗ ngồi hoàn hảo là được
ngồi cạnh một đứa học thật giỏi, một người mình thích, một đứa bạn
thân và một tên hay làm trò cười” đó thật đẹp đẽ biết bao? Khoảng thời
gian có thể thường xuyên về nhà, học mệt rồi thì có thể mở toang cửa đi
ra trò chuyện với cha mẹ, ăn chút trái cây đã gọt sẵn, uống chút trà đã
pha sẵn đó thật đẹp đẽ biết bao!

Chỉ khi mất đi một thứ gì đó, chúng ta mới biết trân trọng.
Chẳng phải thế sao? Cuộc đời trung học của tôi rất phong phú và đầy
màu sắc. Kết giao với đủ thể loại bạn thân, ngoan ngoãn có, ù lỳ có, ham
chơi nghịch ngợm có, và cũng nếm được mùi vị đắng cay mặn ngọt của
tình yêu đầu đời. Trải qua những thời điểm up and down trong cuộc
sống và học tập, cũng học được cách thưởng thức cuộc sống. Tóm lại
một câu: tôi không hề bỏ lỡ bất kể điều gì, từ ăn uống chơi bời cho đến
hò hẹn yêu đương, và không để lại bất cứ dư vị nào của sự luyến tiếc.
Nhưng tôi vẫn nhớ như in năm đó, khi đến trường Đại học Bắc Kinh để
tự học, câu mà tôi nói nhiều nhất là: “Sau này mà được học ở đây thì
thật tốt biết bao!” Khi thốt ra câu đó, tôi vẫn là một cô nhóc chưa thể với
tới bậc cửa của Đại học Bắc Kinh. Nhưng rốt cuộc, mười mấy năm đèn
sách vất vả, hơn ba trăm ngày đêm không có cuối tuần cũng chẳng biết
đến ngày nghỉ đã mang tới trái ngọt mà tôi hằng mong muốn. Mãi cho
đến thời khắc nhận được giấy báo trúng tuyển của Đại học Bắc Kinh, tôi
mới cảm thấy rằng cuộc sống trung học của tôi đã được hồi viên mãn,
bởi vì trong tuổi thanh xuân, tôi chưa từng phung phí thời gian theo
đuổi lý tưởng của mình. Và tôi cũng biết, dám nghĩ, dám làm thì sẽ chắc
chắn sẽ làm được!
Thế nhưng, tuổi thanh xuân sớm muộn rồi cũng sẽ mất đi, vậy thời
trung học chúng ta nên trải qua như thế nào? Tuổi trẻ nên trải qua ra
sao?
Trên mạng có một câu nói như sau: “Bạn không hẹn hò, không yêu
đương, không ra ngoài chơi, không đi lượn lờ, không điên cuồng ngông
dại, không làm loạn, không đuổi theo những vì sao, không yêu đơn
phương, không thổ lộ, không uống rượu, không đàn đúm, không
karaoke, vậy xin hỏi tuổi thanh xuân của bạn bị chó gặm rồi sao?”
Đừng vội thích thú, còn có một câu khác: “Bạn hẹn hò, yêu đương, ra
ngoài chơi, đi lượn lờ, điên cuồng ngông dại, làm loạn, đuổi theo những
vì sao, yêu đơn phương, thổ lộ, uống rượu, đàn đúm, karaoke, xin hỏi
tuổi thanh xuân của bạn chó có muốn gặm không?”
Cả hai câu này tôi đều không đồng ý, bởi vì tuổi thanh xuân đẹp nhất
là chơi hay, nhưng học cũng phải giỏi.
Tôi muốn hẹn hò, muốn yêu đương, muốn ra ngoài chơi, muốn đi
lượn lờ, muốn điên cuồng ngông dại, muốn làm loạn, muốn đuổi theo
những vì sao, muốn yêu đơn phương, muốn thổ lộ, muốn uống rượu,
muốn đàn đúm, karaoke, nhưng tôi còn phải học! Còn phải phấn đấu!
Trong trái tim tôi, tuổi thanh xuân như vậy mới là trọn vẹn.

Còn bạn, bạn nghĩ sao?

Thành tích tốt không nhất thiết là phải vượt qua cả một biển bài thi,
nếu biết nắm bắt phương pháp kỳ diệu của sự “lười biếng”, sở hữu
phương pháp học tập của riêng mình, nâng cao khả năng tiếp thu thì
việc học tập một cách nhẹ nhàng hoàn toàn không đến mức diệu vợi đến
vậy.

rước nay, tôi chưa từng là một “học sinh ngoan”. Nhưng đó lại là
điều mà tôi luôn lấy làm tự hào.
Khi đám “học sinh ngoan” trong mắt thầy cô, bạn bè và phụ
huynh đang cần cù chăm chỉ, nghiêm túc phấn đấu, trong đầu
không chút tạp niệm, “hai tai không nghe chuyện ngoài thềm, một
dạ nghiền ngẫm sách thánh hiền”, tôi lại cười nói hỉ hả, chơi bời nghịch
ngợm, mặt thì lúc nào cũng nhơn nhơn, cho dù không khí học tập xung
quanh có căng thẳng thế nào, tôi cũng không hề lãng quên việc ăn uống
chơi bời, chẳng muốn bỏ dù chỉ một chút công sức vào cái sự học chán
ngắt, khô khốc kia. Học hành tẻ nhạt như vậy, phiền hà như vậy, ai mà
thích cơ chứ?
Nhưng, “học sinh hư” bất trị ngang tàng là tôi đây cuối cùng lại luôn
có được thành tích khả quan một cách kỳ lạ. Đây không phải do tôi thần
thông quảng đại, tài năng xuất chúng, bí quyết chỉ xuất phát từ một đặc
điểm của tôi: đó là lười.
Có đứa bạn học còn cảm thấy kỳ quái: “Ơ, tớ lười, cậu cũng lười, tại

sao tớ càng lười thì điểm lại càng kém, còn cậu càng lười thì điểm lại
càng cao nhỉ?” Không hề không hề! Lười kiểu này hoàn toàn khác với
kiểu lười kia: lười của tôi không phải theo kiểu chẳng hề đụng tay làm
bất cứ thứ gì, đình công một cách tiêu cực; mà theo kiểu “tìm lối tắt,
kiếm cách nhanh” để tiết kiệm thời gian học tập.
Bản tính lười thì ai ai cũng có. Trong cuộc sống chúng ta đều thích
lười biếng, cũng phổ biến như kiểu ngồi cáp treo lên núi hoặc là đi
đường tắt vậy. Thế nên khi phải đối mặt với cái việc khổ ải mà tránh
không được, né cũng không xong như học hành, tội gì mà không đi lối
tắt, lười biếng một chút chứ?
Phương pháp để dù lười biếng nhưng vẫn có thể đạt được thành tích
tốt thực ra không hề phức tạp, chỉ cần luyện được hai tuyệt chiêu: “Thói
quen học tập tích cực” và “Phương pháp học tập phù hợp với bản thân”
là bạn cũng có thể giống tôi – học tập, chơi bời cả hai đều giỏi, đạt đến
đẳng cấp “thần thánh” mà những kẻ bàng nhân thế tục phải tròn mắt
ngưỡng mộ!
Còn nhớ hồi lên cấp ba, tôi là một trong những “của nợ” mà cả lớp
bất đắc dĩ phải gánh theo. Nhìn những đứa gần như chẳng phải nhọc
công tốn sức mà vẫn có thể nắm được kiến thức, thành tích thì lúc nào
cũng cao chót vót, tôi chỉ có thể chua chát công nhận rằng “kẻ thông
minh quả là khác với người thường…” Thế nhưng, sau một vài cơ hội
tình cờ, tôi đã “chôm” được không ít những bí quyết thuộc hàng độc của
đám học sinh ưu tú kia.
Tên A Bàng ngồi sau lưng tôi có cả một quyển sổ ghi chép tỉ mỉ
những từ vựng dễ sai và những câu thành ngữ của môn Ngữ văn. Trước
kỳ thi, khi cả lớp đều ôm từng tập đề cương dày cộp như bách khoa toàn
thư, vò đầu bứt tai đánh vật với đống bài ôn tập, A Bàng lại chỉ lăm lăm
trên tay một cuốn sổ nhỏ, nhưng cuối cùng lại đạt được thành tích rất
tốt, thế mới lạ chứ!
Cả lớp trưởng Tiểu Dã nữa, trong giờ học Toán lúc nào cũng lúi húi
làm việc riêng, tranh thủ lúc thầy giáo đang giảng những bài mà mình
đã biết làm, nó lặng lẽ ngồi ngâm cứu những nội dung mà mình chưa
biết hoặc làm bài tập. Kết quả sau khi tan học, nó cứ thảnh thơi đi đá
bóng hoặc ra chơi game, mỗi bận thi vẫn đều đặn đạt được thành tích
khiến ai cũng phải ngưỡng mộ đến phát ghen lên được!
Nhìn đám bạn ai nấy đều có “chiêu thức” của riêng mình, tôi tự thấy
hổ thẹn vì chẳng thể sánh bằng. Thì ra thành tích tốt không nhất thiết là
phải vượt qua cả một biển bài thi, nếu biết nắm bắt phương pháp kỳ
diệu của sự “lười biếng”, sở hữu phương pháp học tập của riêng mình,

nâng cao khả năng tiếp thu thì việc học tập một cách nhẹ nhàng hoàn
toàn không đến mức diệu vợi đến vậy.
Lý thuyết không bằng hành động! Tôi nhanh chóng tối ưu hóa
phương pháp học tập của mình, và bây giờ xin chia sẻ cùng các bạn.
Những mẹo nhỏ này mặc dù chưa chắc đã thích hợp với tất cả mọi
người, nhưng hy vọng ít nhiều có thể giúp ích hoặc mang tới những sự
gợi mở cho các bạn:
Đầu tiên, phải có được một cuốn nhật ký độc nhất vô nhị của riêng
mình. Thường ngày tôi hay thích sưu tập những món đồ nhỏ được bọc
giấy đẹp đẽ, giấy thư, hình dán, giấy bọc… rồi nhét đầy cả một ngăn bàn
sặc sỡ lòe loẹt, món nào cũng chẳng nỡ vứt bỏ. Lần này, tôi đã nắm bắt
được tâm lý của mình, bèn mua một cuốn sổ ghi chép với họa tiết đơn
giản tinh tươm bên ngoài và chất giấy tuyệt hảo bên trong, rồi viết ở bìa
những mục tương ứng. Khi mang theo cuốn sổ mà mình vô cùng ưng ý,
chẳng phải chúng ta sẽ luôn háo hức được viết lên đó hay sao? Ở trên
lớp, tôi bắt đầu viết bài một cách rõ ràng hơn, nội dung cũng sắp xếp
quy củ chỉnh tề hơn, cố gắng duy trì sự sạch đẹp của cuốn sổ, bởi tôi biết
giá trị lớn nhất của việc chép bài là dùng để ôn tập, mà nếu như những
thứ mình viết rối tung rối mù thì khi đọc cũng phát ngán, ghi xong một
lượt đến lật lại xem cũng chẳng thèm nữa, vậy thì có dùng cuốn sổ đẹp
đẽ đến mấy, rồi ghi chép tỉ mỉ đến mấy e cũng chỉ phí của giời, vừa tốn
giấy vở, vừa phí bút mực.
Thứ hai là ôn tập và chuẩn bị bài mới. Chúng ta thường rất dễ lờ đi
hai công đoạn này, vì cho dù không ôn lại bài vở, chúng ta cũng có thể
cóp nhặt ứng biến làm bài tập về nhà một cách đại khái; cho dù trước
giờ lên lớp không chuẩn bị bài mới thì đến khi thầy giáo giảng, chúng ta
cũng có thể ứng biến nghe hiểu một cách tương đối, chẳng thấy có ảnh
hưởng gì quá tiêu cực. Lại cộng với việc ôn tập và chuẩn bị bài mới sẽ
ngốn mất kha khá thời gian, xem ra là một việc tốn công vô ích, vì thế
rất nhiều bạn đều phó mặc. Nhưng chỉ cần thử là sẽ thấy, thực ra chúng
vô cùng hữu hiệu và rất đáng để thực hiện.
Sau một ngày lên lớp đầu đau mắt mỏi, não của chúng ta bị nhồi
nhét quá nhiều kiến thức, nhưng một số nội dung vẫn ù ù cạc cạc, một
số thì gần như đã quên sạch, nên khi làm bài tập hiệu suất thường
không được cao. Và ôn tập có thể giúp chúng ta củng cố kiến thức sau
một ngày học tập, giúp chúng ta làm bài nhẹ nhàng, thảnh thơi hơn, từ
đó xác suất làm đúng cũng cao hơn.
Vậy còn đọc trước bài mới thì sao? Nó có thể giúp chúng ta làm quen
với nội dung bài vở trước khi lên lớp. Trong quá trình này, có thể chúng
ta sẽ phát hiện ra một số chỗ khó hiểu, vậy thì hôm sau có thể mang câu

hỏi đó đến lớp để “thỉnh giáo” thầy cô. Và như vậy, ở trên lớp chúng ta
có thể tiếp thu bài nhanh hơn những bạn chưa đọc trước bài mới, hiệu
suất nghe giảng được nâng cao và cũng giúp chúng ta tận hưởng cảm
giác “thế nhân đều say, mình ta tỉnh”.
Bên cạnh đó tôi nghĩ rằng, việc đọc trước bài mới và ôn tập có thể
thay đổi linh hoạt tùy theo tình hình từng người và từng môn học. Yêu
cầu ôn tập, đọc trước bài mới của mỗi môn là không giống nhau, ví dụ
như khi đọc trước bài mới môn Ngữ văn, chúng ta thường phải đọc
trước tác phẩm, rồi tìm hiểu phần chú thích, giải nghĩa; môn Toán thì
phải hiểu được những công thức mà thầy giáo sẽ giảng, rồi thử làm
những bài luyện tập; còn tiếng Anh thì phải đọc bài khóa và học thuộc
từ mới. Với những môn mà chúng ta học không thật ổn thì càng cần
phải làm tốt từng hạng mục công việc.
Giống như môn Toán, do tư duy tương đối chậm chạp nên khi lên
lớp tôi thường không theo kịp lời thầy giáo giảng, không nắm vững khái
niệm, rồi thí dụ nghe cũng không hiểu. Để tránh bị rơi rớt những kiến
thức quan trọng, tôi sẽ luôn tranh thủ đọc trước bài mới, như vậy sẽ
không phải tự ti, lo lắng vì không theo kịp bài giảng trên lớp. Đồng thời
sau khi tan học tôi cũng sẽ tranh thủ ôn tập, giải quyết hết nhưng kiến
thức và thí dụ mà mình không hiểu bằng cách hỏi các bạn hoặc hỏi trực
tiếp thầy giáo, tuyệt đối không để hổng kiến thức. Hai công việc này
thực sự giúp ích rất lớn cho tôi, khiến cho môn Toán dặt dẹo của tôi
không bị tụt lại quá xa, và cũng giúp cho tôi có được nền tảng để “đi tắt
đón đầu”.
Thứ ba, học tập một cách có trọng điểm. Đây cũng là con át chủ bài
trong việc nâng cao hiệu quả sử dụng thời gian.
Lên lớp 12, để đảm bảo chất lượng ôn tập, thầy cô thường giao bài tập
nhiều chất ngất, học sinh khối xã hội còn đỡ hơn một chút, nhưng bài
tập mà học sinh khối tự nhiên phải giải quyết thực sự nhiều đến mức
khủng khiếp. Còn nhớ cứ mỗi lần có đợt nghỉ nào kéo dài 2-3 ngày, thầy
giáo lại như thể ông già Noel, cười híp mắt nói với chúng tôi rằng: “Thầy
có một món quà nhân dịp nghỉ lễ đấy nhé, các em phải đón nhận nồng
nhiệt đấy…” Sau đó chẳng nói chẳng rằng, vung tay phát một đống bài
tập ken đặc những chữ “tặng” cho chúng tôi. Thực lòng mà nói, nếu
muốn làm hết, làm tốt tất cả đống bài tập của mỗi thầy cô giao về gần
như là điều không thể. Vì vậy, để đạt được hiệu quả học tập tốt nhất mà
không đến nỗi khiến bản thân mình chết mệt, tôi bắt đầu hoàn thành
nhiệm vụ mà thầy cô giao một cách có chọn lọc. Ví dụ, đối với môn Toán
mà tôi học dở ẹc, mỗi một lần làm bài tập tôi đều làm một cách tỉ mỉ,
cẩn thận; còn đối với môn tiếng Anh mà tôi nắm tương đối vững, tôi biết

rõ rằng những bài tập mà cô giáo giao sẽ không giúp mình tiến bộ thêm
bao nhiêu, vì vậy đa phần tôi sẽ không làm, mà sẽ tự tìm cách nâng cao
trình độ thông qua việc đọc các sách vở hoặc xem phim nguyên bản
tiếng anh. Như vậy có thể giảm thiểu làm những việc vô ích, dồn sức vào
những việc quan trọng hơn và có thể thu được hiệu quả tối đa.
Cuối cùng và cũng là điều quan trọng nhất, đó là giao lưu, đặc biệt
là giao lưu với thầy giáo.
Bình thường ở trên lớp, thầy cô thường xuất hiện trước mắt chúng ta
bằng một hình tượng nghiêm túc thậm chí là có phần cổ lỗ, hà khắc. Sau
khi bị phê bình vài lần, thái độ của chúng ta với thầy cô lại càng e dè sợ
sệt. Điều này là hết sức bình thường, vì xét cho cùng địa vị của thầy cô
rất đặc biệt, làm sao có thể thân mật vô tư như bạn bè được? Thế nhưng,
thực ra thầy cô không hề đáng sợ, bởi một người dù nghiêm khắc đến
mấy ắt cũng có mặt thân thiết nhẹ nhàng. Vẻ khắt khe không thể xâm
phạm mà thầy cô tỏ ra, thường chỉ là để khiến chúng ta nghiêm túc học
tập mà không được đòi hỏi gì, điều đó là để tốt cho chúng ta. Chúng ta
có thể coi thầy cô như những người bạn, khi có điều gì không hiểu thì
kịp thời thỉnh giáo, khi mơ hồ bối rối có thể tìm đến thầy cô để tâm sự,
tháo gỡ nút thắt trong lòng.
Những vấn đề học thuật mà thầy cô có thể giúp đỡ đương nhiên
không cần phải nói, nhưng trong cuộc sống, thầy cô cũng có thể giúp
chúng ta vượt qua những thời khắc khó khăn. Thầy cô đã từng tiếp xúc
với vô số người, đúng như câu nói “học sinh như nước chảy, thầy giáo
như thép tôi”, các thầy các cô đã dạy qua hết lứa học sinh này đến lứa
học sinh khác – những người cũng giống như bạn và tôi, thế nên những
khúc mắc tương tự của tuổi học trò, chắc hẳn “những người bàng quan
nếm đủ hồng trần” như thầy cô ắt sẽ có cách giúp chúng ta giải quyết
thỏa đáng. Còn tôi, mãi đến giai đoạn cuối của lớp 12 mới hiểu được đạo
lý này và trở thành một học sinh tích cực phát biểu trên lớp, giữa giờ
thường xuyên lên bục trò chuyện với thầy cô và cũng là “khách quen”
trong văn phòng của giáo viên.
Trong quá trình giao lưu với thầy cô, những điều tôi được nghe đều
là những kiến giải cao xa thấu triệt, nhưng thứ mà tôi được học đều là
những phương pháp tối ưu, vô cùng hiệu quả. Dưới sự giúp đỡ của giáo
viên, tôi còn có thể phát hiện ra những lỗ hổng kiến thức tiềm ẩn trong
những bài tập sai, lợi ích quả thực nhiều vô kể. Vì vậy, hãy tích cực giao
lưu với thầy cô, có việc hay không cũng hãy chăm chỉ cầm theo cuốn sổ
rồi lượn một vòng ở văn phòng của các giáo viên, điều này chỉ có lợi mà
chẳng có hại, tội gì mà không làm cơ chứ?
Chia sẻ bấy nhiêu phương pháp học tập như vậy, bất giác cảm thấy

ngán ngẩm vì bản thân rõ thật khù khờ, mãi đến lớp 12 mới ngộ ra được
những lợi ích tuyệt vời mà chúng mang lại. Nếu như có thể tỉnh ngộ sớm
hơn một chút, thu nạp những món “bửu bối” này vào trong tay áo, chắc
chắn tôi sẽ có thể tiết kiệm được vô số thời gian học tập để chơi bời, ăn
uống và hưởng thụ cuộc sống, chẳng phải là tuyệt vời hay sao?
Hãy dùng một công thức để tổng kết nhé:
Phương pháp học tập tốt = Hiệu suất học tập cao = Thời gian học
tập ngắn + Thành tích tốt + Thời gian chơi nhiều hơn nữa = Cha mẹ
vui lòng + Thầy cô công nhận + Bạn bè “ngưỡng mộ đến phát ghen lên
được”.
Tuyệt chiêu “hại bất cập lợi” như vậy, bạn còn chần chừ gì nữa?

Mỗi siêu nhân đều là “ốc sên”

Yếu tố căn bản của mọi phương pháp học tập chính là sự cần cù. Tất
cả những thành tích trong học tập và cuộc sống đều phải trả một cái giá
tương xứng mới có thể nhận lại được.

ã hội hiện nay dường như đang thịnh hành một làn sóng mang
tên “siêu”: người mẫu xinh đẹp với ba vòng “siêu hot”, cặp đôi
“siêu kute”, học sinh giỏi với thành tích “siêu khủng”, tỷ phú với
khối tài sản “siêu đồ sộ”… Thế nhưng, trào lưu hot nhất và dường
như cũng có ý nghĩa nhất hiện nay đang thuộc về “siêu kinh
nghiệm” của những nhân vật thành công xuất hiện trong các chương
trình phỏng vấn hoặc các cuốn tự truyện. Thế nhưng, nếu có thể luyện
được kỹ năng bỏ ngoài tai những lời lừa phỉnh, khoác lác đó để soi vào
bản chất bên trong, chúng ta sẽ phát hiện ra những kinh nghiệm sặc
mùi diêm dúa kia, đều không hề xa rời hai chữ – chăm chỉ.

X

Ở phần trước tôi đã giới thiệu rất nhiều phương pháp học tập “có lợi
cho việc lười biếng”, nhưng thực ra, chăm chỉ mới là phương pháp học
tập tốt nhất. Hay nói cách khác, chăm chỉ chính là nền tảng cơ bản để
tất cả các phương pháp có đất dụng võ.
Đúng với câu nói “có bột mới gột nên hồ”, phương pháp học tập tốt
cũng giống như kỹ năng gột vậy, còn bột thì sao? Đó chính là thời gian
dùng để học tập. Học tập cũng giống như một phép nhân: thời gian x
phương pháp = kết quả. Nếu thời gian bằng 0, vậy thì giá trị của phương
pháp có cao đến mấy, kết quả cũng chỉ có thể bằng 0.
Một đứa “học lệch(1)” như tôi vẫn luôn coi môn Toán là tâm bệnh, hễ
lần nào tự thấy bản thân đã cố gắng rất nhiều là y như rằng đến lúc nhận
điểm toàn thấy điểm số lẹt đẹt đến mức đáng thương, quả thực sốc vô
cùng. Cuối cùng có một lần tôi không thể chịu đựng được nữa, hằm hằm
bất mãn cầm theo bài thi đi tìm thầy giáo, muốn biết lý do thực sự của
việc học trăm lần vẫn không thấm được môn Toán, phải chăng “nó”

ghét tôi đến thế hay sao?
Do bình thường rất ít khi tiếp xúc với thầy giáo dạy Toán, nên tôi
phải dò hỏi mãi mới tìm được văn phòng của thầy, gõ cửa bước vào bỗng
nhìn thấy Tiểu Hồ – cô bạn với điểm Toán lúc nào cũng chễm chệ nhất
nhì của lớp đang ôm một cuốn sách ôn tập dày như cục gạch mải mê
thảo luận với thầy. Tiểu Hồ lúc nào cũng hoạt bát đáng yêu, khi cười thì
tít cả hai mắt, là một cô bạn được rất nhiều người yêu quý, cũng thường
xuyên túm năm tụm bảy buôn dưa lê, bán dưa chuột với chúng tôi,
trông chẳng có vẻ gì là con mọt sách cả. Thế nhưng thành tích của cậu
ấy lại vô cùng “khủng”, đặc biệt là môn Toán, thi thoảng trên lớp còn
giải được những bài khó mà ngay cả thầy giáo cũng phải toát mồ hôi,
khiến ai nấy mắt tròn mắt dẹt. Tôi luôn cho rằng Tiểu Hồ là một đứa
thông minh hơn người, vậy mới có thể học dễ như trở bàn tay cái môn
mà tôi dù làm thế nào cũng chẳng thể hiểu nổi kia chứ! Vậy mà sao cậu
ấy vẫn có chỗ không hiểu, phải đi hỏi thầy giáo nhỉ? Tôi bèn lân la đến
bên cạnh, bỗng cảm thấy xấu hổ không để đâu cho hết: cuốn sách ôn tập
kia thầy giáo không hề yêu cầu chúng tôi làm, nhưng trên sách của Tiểu
Hồ thì viết chằng viết chịt, ken đặc những chữ, còn mép sách thì quăn
hết cả lại, chỉ cần nghía qua là biết đã làm đi làm lại tới mấy lần. Tôi
không cam lòng, cố lục tìm trong đầu những ký ức có liên quan đến
sách ôn tập của mình, chỉ nhớ là sau khi nhận được sách, chẳng biết là
tôi đã quẳng nó mất tiêu đâu rồi, nếu bỏ nhãn vở và lau sạch bụi ở bìa
rồi đem bán đi có khi còn được giá cũng nên!
Cầm trên tay bài thi với điểm thấp tẹt của mình, nỗi ấm ức ban nãy
đã tiêu tan từ lúc nào, đột nhiên hiểu được thế nào là sự chênh lệch.
Đây chính là chênh lệch! Thì ra Tiểu Hồ không hề giống như những gì
tôi nghĩ, chỉ cần dựa vào trí thông minh trời cho của mình để đạt được
thành tích tốt một cách ung dung nhàn hạ. Cần cù chăm chỉ đến vậy,
cậu ấy không xuất sắc thì còn ai xuất sắc nữa? Tự nhìn lại bản thân ngay
đến kiến thức căn bản cũng không nắm vững, ngoài việc làm những bài
tập theo kiểu rập khuôn theo mẫu mà thầy giáo giao thì gần như chẳng
buồn đụng tay vào làm bất cứ bài gì khác, vậy thì có tư cách gì để nói
“mình đã rất cố gắng rồi, tại sao vẫn học không giỏi?” chứ? Bắt đầu từ
hôm ấy, tôi dần dần phát hiện ra những đứa bạn xuất sắc quanh mình
cũng đều chăm chỉ như Tiểu Hồ: tập làm văn viết làu làu như cháo chảy,
vừa hay lại vừa ý nghĩa như thể chẳng cần phải vắt óc suy nghĩ, cứ thế
xuất khẩu thành văn, nhưng thực ra kỹ năng này đã được cậu ấy rèn
luyện ngay từ nhỏ qua những lần chăm chỉ đọc sách, cho dù học hành
căng thẳng đến mấy, cậu ấy cũng sẽ bớt chút thời gian để đọc sách; tiếng
Anh của Tiểu Trần thì giỏi đến mức kinh hoàng, trước giờ tôi chưa từng
thấy cậu ấy phải nhọc công tốn sức đọc bài khóa hay ghi từ mới mà vẫn

làm hết tập đề này đến tập đề khác, mỗi lần thi toàn nộp bài khi cả lớp
còn ngồi chưa ấm chỗ, nhưng kỳ thực điều này có quan hệ mật thiết với
việc bắt đầu từ năm lớp 10, cậu ấy đã quên ăn quên ngủ, hết ngày dài
đến đêm thâu luyện tập tiếng Anh với cường độ cao để chuẩn bị thi
Toefl, nghe nói chỉ sau một kỳ nghỉ mà mắt kính của cậu ấy đã dày
thêm nửa milimet! Thường ngày trêu đùa cười nói vô tư lự cùng mọi
người là vậy, ấy thế mà những nội dung phải học thuộc cậu ấy có thể đọc
chuẩn xác đến mức ở hàng thứ mấy, từ thứ mấy… Cậu ấy thường bốc
phét rằng đó là nhờ trí nhớ mình tốt, nhưng thực ra sự trơn tru này
được đánh đổi bằng những ngày tháng nỗ lực tay chẳng rời sách, bài
không rời miệng trước khi thi… Những người mà chúng ta tưởng rằng
chỉ cần dựa vào tài năng thiên phú là có thể nổi bật xuất chúng kia, kỳ
thực họ đều rất cần cù hiếu học, mỗi một thành tích đều phải đổ mồ hôi,
sôi nước mắt để đạt được.
Đúng thế, làm gì có cái chuyện “ngồi mát ăn bát vàng”? Kỳ thực, mỗi
một siêu nhân đều là một chú “ốc sên” cần cù. Người thông minh cần
phải chăm chỉ, cần phải khai phá tối đa tiềm năng của bản thân, thực
hiện được giá trị tự thân thông qua sự nỗ lực; kẻ ngốc thì cần phải nỗ
lực, vất vả hơn nữa để giành lấy cuộc đời mà mình hằng mong muốn.
Khi thành công rồi chúng ta càng phải chăm chỉ, bởi vì thành quả đạt
được cần phải được duy trì, và để thực hiện được những mục tiêu siêu
việt hơn nữa thông qua việc tranh đấu không ngừng; khi thất bại càng
cần phải chăm chỉ, bởi vì khó khăn trước mắt đòi hỏi chúng ta một ý chí
sắt đá, nỗ lực khắc phục và đột phá. Cho dù nhất thời chưa đạt được
thành công nổi trội, nhưng sự nỗ lực đó chắc chắn sẽ không hoài phí,
bởi vì tất cả mọi chuyện đều phải có một quá trình tích lũy, thành công
không thể đến trong ngày một ngày hai, còn những điều mà sự nỗ lực
đem đến cho chúng ta không chỉ là những thu hoạch về trình độ kiến
thức, mà còn có cả sự rèn luyện về phẩm chất, ý chí. Những điều này
đều không thể cân đo đong đếm dựa trên cái tiêu chuẩn “phải chăng đã
thành công?”
Tôi hiểu rồi, lười biếng thì có thể thông cảm được, nhưng nếu không
dành đủ thời gian và sự chú tâm cho việc học hành, thì chắc chắn sẽ
không bao giờ giành được kết quả mà mình mong muốn. Thế là tôi hạ
quyết tâm trở thành một chú “ốc sên” không sợ khó, không sợ khổ.
Tôi bắt đầu đến trường để tự học mỗi tối, hoàn thành xong bài tập
mà không kêu ca than thở, rồi lại luyện tập bổ sung kiến thức một cách
có mục đích. Khi trăng sao đã treo tít trên đỉnh đầu, tôi sẽ trở về nhà với
cảm giác mãn nguyện đủ đầy. Cuối tuần và những kỳ nghỉ, tôi cũng
quyết tâm thay đổi thói quen “ngủ đến khi nào tự tỉnh thì thôi”, một

ngày mới bắt đầu từ buổi trưa, ngày nào cũng phải đánh vật với sự cám
dỗ của giường êm nệm ấm. Cứ 8 giờ sáng dậy đánh răng rửa mặt, ăn
sáng rồi đến mài đũng quần ở thư viện hoặc phòng tự học, ấm chỗ là học
một mạch hết buổi sáng. Sau bữa trưa đơn giản, tôi tiếp tục cặm cụi đến
tối mới về nhà. Còn bình thường thì sao? Tôi cố gắng ít lên mạng, ít
buôn dưa lê với bạn, mà tranh thủ khoảng thời gian vốn không nhiều để
đọc thêm sách, chăm đến văn phòng thầy cô để hỏi bài vở… Đương
nhiên, kết quả sự thay đổi này dù có chậm chạp nhưng rất rõ ràng:
thành tích các môn của tôi bắt đầu chuyển biến tích cực, ngay cả Toán –
cái môn khổ ải này cuối cũng cũng bắt đầu đi vào quỹ đạo.
Sau này, khi ai đó hỏi rằng nên học như thế nào cho hiệu quả, tôi đã
có thể thao thao bất tuyệt, liệt kê tràng giang đại hải vô số phương pháp
và mẹo hay để học tập, nhưng tôi cũng sẽ không quên nền tảng của tất
cả những phương pháp đó chính là sự cần cù. Bởi lẽ để nếm được trái
ngọt của thành công, chúng ta luôn phải đánh đổi bằng mồ hôi, công
sức, bằng một cái giá tương xứng.

Nếu như trong vòng 60 phút, bạn có thể hoàn thành được nhiều việc
hơn, sáng tạo ra được nhiều giá trị hơn người khác, vậy coi như trong
một tiếng đó bạn đã “lãi” rồi.

i đó đã từng nói rằng: “Thời gian chính là nước trong tấm bọt
biển, nếu như chịu khó vắt chiết thì sẽ luôn có.” Thế nhưng chúng
ta không có chiếc đồng hồ cát ma thuật của Hermione Granger(1)
hay cỗ máy thời gian của Đôrêmon để có thể làm được rất nhiều
việc cùng một lúc; cũng chẳng có tài phép như Tôn Ngộ Không,
nhổ một cọng lông là có thể biế...